معاملات موضوع ماده ۱۲۹ قانون تجارت

معاملات موضوع ماده ۱۲۹ قانون تجارت

معاملات موضوع ماده ۱۲۹ قانون تجارت
معاملات موضوع ماده ۱۲۹ قانون تجارت

طبق مفاد ماده ۱۰۷ لایحه اصلاحی قانون تجارت ، شرکت سهامی به‌وسیله هیات مدیره‌‌ای که از بین صاحبان سهام انتخاب می‌شود و کلا یا بعضا قابل عزل هستند، اداره می‌شود.

با این حال، هر یک از اعضای هیات مدیره دارای شخصیت حقوقی مستقل از شرکت هستند و باید بتوانند هرگونه معامله‌‌ای را با شرکت انجام دهند. کانال حساب و کتاب

البته باید توجه داشت که ممکن است اعضای هیات‌مدیره از موقعیت خود سوء‌استفاده کنند و منافع خود را بر اهداف شرکت ترجیح دهند. بنابراین، شخصی که در موقعیت امانی قرار دارد حق ندارد موقعیت امانی خود را وسیله کسب انتفاع قرار دهد و شخصا از آن منتفع شود، وگرنه باید پاسخگو باشد. بنابراین آزادی مطلق اعضای هیات مدیره در معامله با شرکت قابل پذیرش نیست.

در قانون اصلاح قسمتی از قانون تجارت، قانون‌گذار برخی از معاملات هیات مدیره را ممنوع و مطلقا باطل می‌داند. به عنوان مثال، طبق مفاد ماده ۱۳۲ (ل ا ق ت )، مدیرعامل شرکت سهامی و اعضای هیات مدیره به استثنای اشخاص حقوقی حق ندارند هیچ‌ گونه وام یا اعتبار از شرکت تحصیل کنند و شرکت نمی‌تواند دیون آنان را تضمین یا تعهد کند. این‌گونه عملیات به‌خودی خود باطل است. در خصوص بانک‌ها و موسسات مالی و اعتباری، معاملات یادشده در این ماده به شرط آنکه تحت قیود و شرایط عادی و جاری انجام گیرد، معتبر خواهد بود..

اما اصل کلی در خصوص معاملات اعضای هیات مدیره با شرکت، راه‌حل میانی است که با وضع یک سیستم کنترلی در ماده ۱۲۹ اصلاحیه همان قانون پیش‌بینی شده است.

اشخاص مشمول سیستم کنترلی در آن ماده عبارتند از:

اعضای هیات مدیره و مدیرعامل شرکت و همچنین موسسات و شرکت‌هایی که اعضای هیات مدیره یا مدیرعامل شرکت شریک یا عضو هیات مدیره یا مدیرعامل آنها باشند. اشخاص مزبور بدون رعایت تشریفات کنترل، نمی‌توانند در معاملاتی که با شرکت یا به حساب شرکت می‌شود، طرف معامله یا سهیم شوند.

مراحل کنترل بر اساس مفاد ماده ۱۲۹ اصلاحیه قانون تجارت عبارت است از:

اجازه هیات مدیره، گزارش هیات مدیره به بازرس قانونی و تصمیم مجمع عمومی عادی سالانه صاحبان سهام که توضیح آن به شرح ذیل است:

پیش از انعقاد قرارداد با شرکت، ابتدا باید اجازه هیات‌مدیره اخذ شود. اجازه هیات مدیره نیز باید در جلسه هیات مدیره و با توجه به شرایط قانونی که به منظور تشکیل جلسات و تصمیم‌گیری مقرر شده به‌عمل آید با این وصف که مدیر ذی نفع حق شرکت در رای گیری را ندارد.

در صورتی که هیات مدیره با انجام معامله موصوف موافقت کند، باید بلافاصله بازرس قانونی شرکت را از معامله‌‌ای که اجازه آن داده شده است، آگاه کند و گزارش مشابهی هم به مجمع عمومی عادی شرکت بدهد.

بازرس نیز پس از بررسی، گزارش خود را به همان مجمع ارائه می‌کند که گزارش مزبور باید حاوی جزئیات معامله و اظهارنظر وی باشد.
🔸 پذیره نویسی

🔹پذیره نویسی عمل حقوقی که به موجب آن شخص متعهد می‎شود تا قسمتی از سرمایه شرکت را در حدود مشخص شده را تامین نماید گفته می‎شود. این عمل در شرکت ‎های سهامی عام صورت می‎گیرد.

عمل حقوقی که به موجب آن شخص متعهد می‎شود تا قسمتی از سرمایه شرکت را در حدود مشخص شده، تامین نماید، پذیره نویسی گفته می‎شود. این عمل در شرکت‎های سهامی عام صورت می‎گیرد.

▪️پذیره نویسی
تعداد و ویژگی ‎های پذیره نویسان
در شرکت سهامی عام باید یک هیئت مدیره متشکل از حداقل ۵ نفر از میان صاحبان سهم تشکیل شود، بنابراین تعداد پذیره نویسان باید به حدی باشد که کل شرکا از پنج نفر کمتر نباشند. قانون برای حداکثر تعداد شرکا، شرطی را تعیین نکرده و ممکن است این تعداد بین ۵ تا هزاران نفر باشد.

تعهد پذیره ‌نویسی
در فرآیند تعهد پذیره نویسی، کارگزار پس از بررسی سهام شرکت‌های متقاضی، بهای سهام را مشخص می‎نماید و به معرفی شرکت برای عرضه اولیه، متعهد می‌شود تا باقیمانده اوراق بهاداری که تا پایان دوره عرضه اولیه خریداری نشده است را خریداری کند. همچنین کارگزار پذیره‌نویس باید به سازمان بورس وثیقه و شواهد لازم را ارائه و این اطمینان را ایجاد کرده باشد که می‌تواند به تعهدات پذیره‌نویسی خود عمل کند. یکی از مزیتهای روش تعهد پذیره‌نویسی، جلوگیری از رفتارهای سفته ‌بازانه در هفته‌های آغازین عرضه سهام شرکت‌ها در بورس است. همچنین باعث می‎شود تا سهام زودتر به قیمت واقعی خود در بازار برسد. با این کار واسطه‎ها در بازار حذف می‎شوند و میزان ریسک سرمایه‌گذاری روی سهام شرکت‌های تازه‌ وارد، کاهش پیدا می‎کند.

مهلت پذیره نویسیبر طبق تبصره ۱ از ماده ۲۳ قانون بازار اوراق بهادار، سازمان بورس تعیین کننده مدت زمان انجام پذیره نویسی می‎باشد که این مدت بیشتر از ۳۰ روز نخواهد بود، اما سازمان بورس می‎تواند با تقاضای موسسان و احراز ادله مستدل، حداکثر ۳۰ روز دیگر پذیره نویسی را تمدید نماید. تبصره۲ همین ماده مقرر نموده که نتایج توزیع و فروش اوراق بهادار باید به سازمان اطلاع داده شود. این امر به منظور حفظ حقوق سرمایه گذاران بوده تا سرمایه آنها بدون دلیل در بانک باقی نماند. تبصره ۳ ماده فوق پیش‎بینی نموده که استفاده از وجوه دریافتی، پس از تکمیل فرآیند عرضه عمومی توسط سازمان مجاز می‎باشد. از سوی دیگر تبصره ۴ مقرر داشته که در صورت عدم تکمیل فرایند عرضه عمومی، وجوه تادیه شده باید حداکثر ظرف مدت پانزده روز به سرمایه گذاران برگردانده شود.

ورقه تعهد سهم
با «ورقه تعهد سهم»، تعهد پذیره نویسی تحقق می‎یابد که این امر از قانون فرانسه اقتباس و در لایحه قانونی ۱۳۴۷ ذکر شده است. این ورقه پذیره نویسان را قادر می‎سازد تا اطلاعاتی درباره شرکت کسب نمایند. بر طبق ماده ۱۳ لایحه قانونی ۱۳۴۷ ورقه تعهد سهم مشتمل بر این موارد می‎باشد: «سرمایه شرکت، نام بانک و شماره حسابی که مبلغ لازم توسط پذیره نویسان باید به آن حساب پرداخت شود، تعداد سهام، مبلغ اسمی آن و همچنین مبلغی که در موقع پذیره نویسی باید پرداخت شود، هویت و نشانی کامل پذیره نویس، نام و موضوع و مرکز اصلی، مدت زمان تشکیل شرکت، شماره و تاریخ اجازه انتشار اعلامیه پذیره نویسی و مرجع صدور آن و سرانجام درج اینکه پذیره نویس باید مبلغ پرداخت نشده سهام مورد تعهد را مطابق با مقررات اساسنامه شرکت پرداخت نماید».

ضمانت اجرای شرایط پذیره نویسی
مقررات مندرج در ماده ۱۳ لایحه قانونی ۱۳۴۷ جنبه آمرانه داشته و به منظور حفظ حقوق عموم وضع شده است. پذیره نویس نیز با اطلاع کامل از وضعیت شرکت، رضایت خود را برای پیوستن به آن اعلام می‎نماید. از نظر قانونگذار و طبق ماده ۱۳ لایحه مذکور، هرگاه ورقه تعهد سهم فاقد موارد فوق باشد، از نظر شکلی باطل خواهد بود. در عین حال بطلان ورقه تعهد، موجب بطلان شرکت نیست

معاملات موضوع ماده ۱۲۹ قانون تجارت

https://t.me/Parstarazgroup